EXPLAINED: Kahramanmaras depremi neden bu kadar yikici oldu 15016122 | Rare Historical Photos
Kahramanmaraş ve 10 ili etkileyen depremlerin ardından binlerce bina yıkıldı ve vatandaşlarımız yaşamını kaybetti. Peki, Kahramanmaraş depremi nasıl gerçekleşti ve deprem nasıl bu kadar yıkıcı oldu?
Depremler, dünya kabuğu, iç içe geçmiş fakat birbirinden bağımsız “levha” adı verilen parçalardan oluşmaktadır. Bununla birlikte levhaların “hareket etmek” istediği ancak birbirine değen levhaların birbirine baskı yaptığı ve bu harekete engel olduğu biliniyor. Ancak bazı durumlarda bu baskı birikiyor ve basınç, enerji olarak yüzeye çıkıyor. Bu muazzam enerji ise yüzeyin hareket etmesine neden oluyor, bir başka ifadeyle deprem meydana geliyor.
KAKRAMANMARAŞ DEPREMİ ARAP LEVHASININ KUZEYE DOĞRU HAREKET EDEREK ANADOLU LEVHASINA BASKI YAPMASIYLA OLUŞTU
İki levha arasındaki itme gücü ve baskı, geçmiş dönemlerde de ciddi depremlere neden olmuştu. Örneğin 13 Ağustos 1822’de aynı bölgede, aynı fay hattı üzerinde 7,4 büyüklüğünde şiddetli bir deprem meydana gelmişti.
Bu deprem nedeniyle 20 binden fazla insan hayatını kaybetmişti. Peki, Kahramanmaraş depreminin meydana geldiği bölgedeki depremler neden bu kadar şiddetli oluyor? Bu sorunun yanıtını bulabilmek için, deprem bölgesindeki Doğu Anadolu Fay Hattı’nın özelliklerine bakmak gerekiyor.
DOĞU ANADOLU FAY HATTI “DOĞRULTU ATIMLI” BİR FAY HATTI
Bu tür fay hatlarında, sert kaya blokları birbirlerine dikey bir hat üzerinde baskı uyguluyor. Baskıya dayanamayan bloklar ise yatay bir doğrultuda harekete geçiyor. Bu hareket sonunda ortaya çıkan gerilim, depremlere neden oluyor. Yani Kahramanmaraş depremini bu denli yıkıcı hale getiren unsurlardan biri, depremin meydana geldiği fay hattının yapısal özellikleri. Ancak tek neden bu değil.
Kahramanmaraş depremi yalnızca 7 kilometre derinlikte gerçekleşti. Depremin normalden çok daha yıkıcı hale gelmesinin sebeplerinden biri de bu. Çok sayıda bölgede büyük yıkıma neden olan Kahramanmaraş depremi, diğer ülkelerden de hissedildi. Bu ülkelerin bazılarında deprem nedeniyle can kayıpları dahi yaşandı. Yani deprem yalnızca Türkiye’nin değil tüm dünyanın gördüğü en şiddetli doğa olaylarından biriydi.
Dünya genelinde bir yıl içerisinde 7’nin üzerinde bir büyüklükte meydana gelen deprem sayısı 20’yi geçmiyor. Bununla birlikte son 10 yılda dünya genelinde Kahramanmaraş’taki deprem büyüklüğünde yalnızca iki deprem meydana gelmişti. Bir önceki 10 yıl içerisinde benzer büyüklükte 4 deprem görülmüştü.
Ancak ülkemizde dünyada son derece nadir görülen iki büyük depremi aynı gün içerisinde yaşadı. Dünyanın gördüğü son dönemdeki en büyük felaketlerden biri oldu
.